Verkenning monumenten-organisaties

NMo liet door Menno Tillema Erfgoedadvies een verkenning uitvoeren om na te gaan welke hulpvragen er zijn bij (kleinschalige) monumentbeherende organisaties. Waar lopen zij in de dagelijkse praktijk tegen aan als het gaat om het instandhouden van hun monument(en)? Zijn er specifieke onderwerpen waar deze organisaties graag meer over willen weten en zijn zij voldoende aangehaakt bij actuele ontwikkelingen op het gebied van bijvoorbeeld financiering, wet- en regelgeving en verduurzaming? 

Het onderzoek onder non-profitorganisaties met een ideële doelstelling biedt waardevolle inzichten in hoe NMo met kennisdeling en advies mogelijk kan bijdragen aan het verbeteren van het beheer en behoud van monumenten. 

Lees hier de samenvatting van het onderzoek:

Samenvatting Marktverkenning kennisbehoefte Monumentbeherende organisaties

De Nationale Monumentenorganisatie (NMo) heeft Menno Tillema Erfgoedadvies gevraagd een marktverkenning uit te voeren onder monumentbeherende organisaties om de behoefte aan ondersteuning in kaart te brengen. Het doel was te onderzoeken waar NMo kan bijdragen aan kennisdeling en advies voor het beheer en behoud van monumenten. Het onderzoek richtte zich specifiek op non-profitorganisaties met een ideële doelstelling die een of meer monumenten beheren.

Gesprekken met organisaties: In totaal zijn veertien organisaties geïnterviewd, waaronder een diverse groep met verschillende typen monumenten: drie landgoederen, twee hofjes, drie molens/industrieel erfgoed, drie kerken, twee gemeenten en een voormalige marinewerf. Deze brede selectie biedt een representatieve doorsnede van de monumentensector.

Belangrijkste bevindingen:

1. Behoefte aan ondersteuning: De geïnterviewde organisaties hebben vooral behoefte aan laagdrempelige ondersteuning en advies op gebieden zoals verduurzaming, bestuursstructuur, fondsenwerving en de organisatie van het monumentenbeheer. Specifieke voorkeuren zijn intervisie-bijeenkomsten, modeldocumenten zoals templates en stappenplannen en adviezen van experts.
2. Kennisdeling en netwerk: Hoewel veel organisaties aangesloten zijn bij belangenorganisaties, is er behoefte aan meer lokale mogelijkheden voor kennisuitwisseling, die beter afgestemd zijn op de specifieke vraagstukken van kleine monumentenbeheerders.
3. Bestuurlijke uitdagingen: De organisaties ervaren moeilijkheden met het werven van nieuwe bestuursleden en het behoud van kennis door vergrijzing. Bestuurlijke continuïteit is een belangrijk aandachtspunt, inclusief het vastleggen van bestuursopvolging en governance.
4. Financiële beperkingen: Veel organisaties hebben beperkte financiële middelen, waardoor er nauwelijks ruimte is voor investeringen of groot onderhoud. Verduurzaming is een belangrijke uitdaging waarvoor kennis en aanvullende financiering nodig zijn.
5. Waardering: De organisaties ervaren de aandacht van NMo als positieve erkenning voor hun werk. Ze hechten waarde aan erkenning van hun inzet en de mogelijkheid om hun kennis en ervaring te delen.

Conclusie: De uitkomsten van deze marktverkenning tonen aan dat NMo een belangrijke rol kan vervullen door onder andere intervisie aan te bieden. NMo brengt de centrale hulpvragen van deze organisaties in kaart en kan ze doorverwijzen naar de juiste instanties voor specifieke ondersteuning en advies. Op deze manier helpt NMo niet alleen om de behoeften van de monumentbeheerders te achterhalen, maar faciliteert het ook de toegang tot waardevolle expertise en middelen die deze organisaties kunnen ondersteunen in hun werkzaamheden.

Het volledige rapport is op aanvraag beschikbaar via info@nmo.nl.

foto: Menno Tillema. De Overtuin in Warnsveld, Stichting Warnsveldse Monumenten